اشتباهات در تصمیم گیری مدیران یکی از مسائل مهم و قابل بحث است. چرا مدیران تصمیمات اشتباه می گیرند و راه های جلوگیری از این تصمیمات اشتباه چیست؟ تصمیم گیری مهم ترین و اصولی ترین کار هر مدیر در هر کسب و کاری است. حتی می توان گفت مهم ترین، سخت ترین و ریسک پذیر ترین کارهاست. به این دلیل یک تصمیم اشتباه یا نادرست باعث سقوط یک شرکت یا برند می شود و آن را به مرز ورشکستگی می کشاند. گاهی مواقع اشتباهات در تصمیم گیری مدیران از ارزیابی نادرست اطلاعات و جوانب به وجود می آید.
تصمیم گیری در قلب زندگی شخصی و حرفه ای همه ی افراد قرار دارد. ما هر روز برای زندگی شخصی، خانوادگی و کسب و کارمان تصمیمات خرد و کلان می گیریم که این تصمیمات تاثیر بسیاری در زندگی ما دارد. چه بسیار مدیران کسب و کارهای بزرگ و غول آسایی بودند که بر اثر تصمیمات نادرست ضرر های جبران ناپذیری را متحمل شدند. یک مدیر موفق باید بتواند با استراتژی و گرفتن تصمیمات درست به پیشرفت یک مجموعه کمک کند. علاوه بر آن هر مدیر نیازمند آموختن مهارت های فردی مانند زبان بدن، فنون مذاکره، هوش هیجانی و … می باشد. می توانید برای مطالعه مقالات مرتبط روی لینک آبی کلیک کنید و وارد کتابخانه گلاویژ شوید.
مغز ما به چه صورت در تصمیم گیری اشتباه می کند؟
دو فرآیند غریزی وجود دارد که ما در تصمیم گیری به آن وابسته هستیم. مغز ما اساسا وقتی اتفاقی رخ می دهد، ارزیابی می کند. ما به دلیل برچسب های احساسی و افکاری که در ضمیر ناخودآگاه خود داریم، نسبت به اتفاقات واکنش نشان می دهیم. این روند بخشی از مزیت های تکاملی ما به حساب می آید. ولی گاهی تصمیمات اشتباه و احساسی، اوضاعمان را وخیم تر می کند.
بنابراین یکی از اشتباهات رایج مدیران، گرفتن تصمیمات احساسی است. حتی گاهی مدیران با تجربه و خبره تصمیماتی می گیرند که ضرر و زیان های جبران ناپذیری را شامل می شوند. این تصمیمات همانطور که گفتیم به مغز انسان بر می گردد. تشخیص الگو و دیگر برچسب های احساسی در تصمیم گیری های هر فرد تاثیر بسیاری دارد. وقتی انسان با یک رویداد یا وضعیت جدیدی مواجه می شود، مغز انسان با توجه به الگوهایی که از قبل در پس ذهنش است، تصمیماتی می گیرد. گاهی این تصمیمات به برنده شدن می کشاند و گاهی نه.
برچسب های احساسی
وقتی با شرایط جدیدی رو به رو می شویم مغز انسان ما را وادار می کند که ما شرایط و همه ی جوانب را به خوبی می دانیم. در صورتی که اینطور نبوده است. برچسب های احساسی که در ضمیر ناخودآگاه ذهنمان پنهان هستند، هنگام مواجه شدن با مشکل و یا زمانی که می خواهیم تصمیمات بزرگ بگیریم، به افکار و تجربیات ما می پیوندد و به ما می گویند به چه چیزی توجه کنیم و چه تصمیمی بگیریم. زمانی که بخش های احساسی مغز ما قبلا آسیب دیده باشند، در این مواقع معلوم می شود برچسب های احساسی چه نقش مهمی در تصمیم گیری های ما دارد.
چرا مغز اشتباهات را تشخیص نمی دهد؟
ما بطور ناخودآگاه در طول روز فکر می کنیم. این موضوع باعث می شود در هنگام تصمیم گیری کنترل داده ها دشوارتر شود. ما زمانی اشتباهات خود را متوجه می شویم که با چشم آن ها را مشاهده کنیم. مغز انسان به سرعت دنبال نتیجه گیری می رود و تمایلی به بررسی داده های مختلف ندارد. ما در مرور ارزیابی خود از یک وضعیت، یعنی برداشت اولیه مان، بد عمل می کنیم.
شناخت وضعیت های خطرناک و یا قرمز
یکی از راه های جلوگیری از اشتباهات در تصمیم گیری مدیران شناخت وضعیت های قرمز در تصمیم گیری می باشد. وضعیت های قرمز زمانی مفید واقع می شوند که پیش از انجام هر تصمیمی تشخیص دهید. مراحلی وجود دارد که قبل از این که تصمیمی گرفته شود، وضعیت های خطرناک در هر کسب و کاری شناخته شود تا مدیران بتوانند در این مواقع بهترین و اصولی ترین تصمیمات را بگیرند.
مشورت در تصمیم گیری
شناخت افراد با تجربه و خبره در عدم اشتباه در تصمیم گیری مدیران موثر می باشد. فهرستی از افرادی که با شما در تصمیمات شرکت مشارکت یا همکاری می کنند را یادداشت کنید، تا بدانید مواقع خطر با چه کسانی مشورت کنید تا تصمیم درستی بگیرید. منافع شخصی یا وابستگی هایی که در تصمیمات شما تاثیر دارد را شناسایی کنید. گاهی اوقات تصمیمات احساسی یا دلبستگی به یک کارمند یا شریک باعث می شود خطاها و یا ایرادهای کاری آن ها را نادیده بگیرید که نتیجه ی آن شاید ضررهای جبران ناپذیری را به وجود بیاورد.
گاهی اوقات خاطرات یا تجربیات، گول زننده هستند. این خاطرات یا تجربیات با این که در گذشته اتفاق افتاده است ولی تاثیر بسیاری بر روی تصمیمات شما دارد. در تصمیمات مهم و پیچیده شاید لازم باشد که افراد بیشتری را مد نظر قرار دهید. ممکن است فهرستی طولانی از وضعیت های قرمز را مطرح کنید. فهرستی از وضعیت های قرمزی که شناسایی کردید را تهیه کنید و مرور کنید. ممکن است فرآیند های تشخیصی الگو و برچسب زدن احساسی مغز در این وضعیت، به سود و یا زیان برخی گزینه ها عمل
تصمیم گیری و مشورت گروهی
یکی از راه های جلوگیری از اشتباهات در تصمیم گیری مدیران مشورت گروهی می باشد. از آن جایی که علم پیشرفت کرده و ما آگاهی لازم بر روی عملکرد مغز داریم، می توانیم اوضاع و موقعیت هایی که امکان اشتباه در آن به وجود بیاید را شناسایی کنیم و در مقابل خطرات احتمالی از خودمان محافظت کنیم. تصمیم درست بر آن است که به جای این که در تصمیمات مهم فقط از روسای با تجربه، فروتنی مدیران عامل، تعادل یا توازن های سازمانی اتکا کنید، همه ی افراد را مشارکت دهید تا به بررسی روشنی دست بیابید، که آیا وضعیت های قرمز وجود دارد یا خیر.
استراتژی مدیریتی
بسیاری از شرکت های بزرگ در تصمیماتی که برای شرکت یا پیشرفت سازمان خود می گیرند با موانعی روبرو می شوند. گاهی مواقع اختلاف بین مدیران اجرایی بر سر تصمیمات یا اختلافات گذشته به وجود می آید. امروزه کمپانی های پیشرو یک استراتژی جدیدی برای جلساتی که تصمیمات مهم در آن صورت می گیرند را در نظر گرفته اند. در اولین جلسه کمیتهی مدیریت دربارهی حقایق، اطلاعاتی که دربارهی شرکت، بررسی و تحلیل رقبا، رفتار و خرید مشتریان و غیره بحث می کنند و بر سر آن ها به یک توافق همگانی می رسند.
هدف از اولین جلسه، این است که بر یک شیوه یا دستورالعمل مشخصی به توافق برسند. دومین جلسه که برگزار می شود، هدف نهایی از تشکیل آن این است که به ارزیابی تصمیماتی که گرفتند، می پردازند. از جنبه ها و دیدگاه های متفاوت استراتژیک، مالی، بهترین و اصولی ترین گزینه یا تصمیمی که گرفتند را انتخاب می کنند. در صورتی که برنامه ریزی و استراتژیکی که شرکت یا سازمان با مشارکت همگانی انتخاب کردند به نحوه صحیح و درست باشد، می توانید تاثیر بسیاری بر روی عملکرد و پیشرفت هر سازمان یا شرکتی داشته باشد.
مشاوران گلاویژ
تصمیمگیری یکی از حساسترین وظایف هر مدیر است؛ اشتباه در این مسیر میتواند پیامدهایی جبرانناپذیر برای کسبوکار داشته باشد. بسیاری از خطاهای مدیریتی ناشی از تصمیمات احساسی، تحلیل نادرست دادهها یا وابستگیهای شخصی است که اغلب در ناخودآگاه ما ریشه دارند.
برای کاهش این خطاها، شناخت «وضعیتهای قرمز»، استفاده از مشورت گروهی و ارزیابی دقیق اطلاعات ضروری است. اما در دنیای پیچیدهی امروز، این موارد بهتنهایی کافی نیست.
اینجاست که خدمات بیزینس کوچینگ به کمک مدیران میآید. بیزینس کوچ با دید تخصصی و بدون تعصب، به شما کمک میکند تصمیمات حرفهایتر، منطقیتر و استراتژیکتری بگیرید و از تکرار اشتباهات جلوگیری کنید.
تیم حرفه ای گلاویژ با مشاورین و کادر حرفه ای خود می تواند به شما مدیران کسب و کار، آموزش و مهارت های لازم در تمام زمینه ها را بدهد تا تصمیمات درست و منطقی و دور از هر احساسی بگیرید و به سمت موفقیت پیش روید.
(برگرفته از کتاب درباره ی تصمیم گیری)
سوالات متداول
1. چرا مدیران اغلب تصمیمات اشتباه میگیرند؟
تصمیمات اشتباه مدیران معمولاً به دلیل ارزیابی نادرست اطلاعات، تصمیمگیری احساسی و وابستگیهای شخصی اتفاق میافتد. همچنین برچسبهای احساسی ناخودآگاه و تجربیات گذشته میتوانند باعث خطا در قضاوت شوند.
۲. نقش مغز در اشتباهات تصمیمگیری مدیران چیست؟
مغز بهصورت غریزی و ناخودآگاه با برچسبهای احساسی و الگوهای ذهنی واکنش نشان میدهد که گاهی باعث میشود تصمیمات احساسی گرفته شود و دادهها بهدرستی تحلیل نشوند.
۳. وضعیتهای قرمز در تصمیمگیری به چه معناست؟
وضعیتهای قرمز به شرایط خطرناک یا هشداردهنده در فرآیند تصمیمگیری گفته میشود که با شناسایی آنها قبل از تصمیمگیری، مدیران میتوانند از خطاهای بزرگ جلوگیری کنند.
۴. مشورت گروهی چگونه به جلوگیری از اشتباهات در تصمیمگیری مدیران کمک میکند؟
مشورت گروهی باعث میشود دیدگاههای متنوع بررسی شود و اشتباهات ناشی از تعصبات فردی کاهش یابد. این فرآیند کمک میکند تصمیمات منطقیتر و دقیقتری گرفته شود.
۵. چه مهارتهایی برای مدیران جهت تصمیمگیری بهتر ضروری است؟
مدیران برای بهبود تصمیمگیری نیازمند یادگیری مهارتهایی مانند هوش هیجانی، زبان بدن، فنون مذاکره و توانایی تحلیل استراتژیک هستند.
۶. چگونه استراتژی مدیریتی میتواند از اشتباهات جلوگیری کند؟
با تدوین و اجرای استراتژیهای مشخص و برگزاری جلسات بررسی و ارزیابی تصمیمات، سازمان میتواند هماهنگی و اجماع لازم را برای انتخاب بهترین گزینهها ایجاد کند.
۷. چگونه خدمات بیزینس کوچینگ به مدیران در تصمیمگیری کمک میکند؟
خدمات بیزینس کوچینگ با ارائه راهنمایی تخصصی، تحلیلهای حرفهای و کمک به مدیریت احساسات و تعصبات، به مدیران کمک میکند تصمیمات آگاهانه و موفقتری بگیرند و از اشتباهات پرهزینه جلوگیری کنند.
